Taking A Stand Against Evil

መግቢያ

ስለ መሳፍንት መፅሀፍ የምወደዉ ነገር እነዚህ ሰዎች በመጥፎ ነገር ቆሽሸዉም ቢሆን እግዚአብሄር እንዴት ሊጠቀምባቸዉ እንደ መረጣቸዉ ማየት ነው ፤ በመሳፍንት መፅሀፍ ስትጓዙ እናንተንም እግዚአብሄር እንዴት ሊጠቀምባችሁ እንደ ሚችል ተስፋ እንድታገኙ ነው የምፀልየዉ ፡፡ ዛሬ የይሩበኣል(ጌዴዎን ተብሎ የሚታወቀዉ) ልጅ አቤሜሌክ ላይ እንመለከታለን ፤ በጠቅላላዉ አቤሜሌክ ዳኛ (መሳፍንት) አልነበረም የእግዚአብሄር ጠላት ነበር እንጂ ፡፡

እግዚአብሄር በጠራዉ ጊዜ ጌዴዎን ከጠላቶቹ እየተደበቀ በብዙ ጦር ላይ ትንሹን የእስራኤላዊያንን ጦር እየመራ የእግዚአብሄርን ትዕዛዝ ተከተለ ፤ በመሳ (8፡ 22) ጌዴዎን እና የልጅ ልጁ በእስራኤል ላይ እንዲገዙ ተጠየቁ ፤ ነገር ግን ጌዴዎን እግዚአብሄር ብቻ በእነርሱ ላይ እንደ ሚገዛ መለሰላቸው (መሳ 8፡ 23) ፡፡ እግዚአብሄር በጌዴዎን በኩል ነፃ መዉጣትን አመጣ ፤ ሰዎቹ ይህን ሰዉ እንዴት ለመከተል እንዳጋደሉ አስታዉሉ ፤ ንጉሳቸዉ ሊያደርጉት ዝግጁ ነበሩ፡፡ አንዳንድ ጊዜ የሆኑ ሰዎች በኃይል በእግዚአብሄር በተጠቀሙ ጊዜ ኩራታቸዉ ሊቀርና ሊያበቃ ይችላል ፡፡ ጌዴዎን ለእግዚአብሄር ታዛዥ እና ትሁት ሆነ ፤ ነገር ግን ከዘረፉት ለእያንዳንዱ ወታደሮቹ ጥቅም(እቃ/ጉትቻ) እንዲያገኙ ጠየቀ ፤ ጉትቻዎቹ አምላክ የሌላቸዉ ሰዎች ይጠቀሙባቸዉ የነበሩ ናቸዉ ነገር ግን ጌዴዎን ልልጁ ለክህነት ልብስ ለኢፉድ መስሪያ ተጠቀመባቸው ፡፡ ኤፉዱ የአምልኮ ሀሳብ ሆነ ፤ መሳ (8፡ 27) ዉጤቱን መዝግቧል፡ “ እስራኤልም ሁሉ ተከትሎ አመነዘረበት ፤ ለጌዴዎንና ለቤቱም ወጥመድ ሆነ “ ፡፡ በጌዴዎን የህይወቱ መጨረሻ ላይ ሰዎቹ ወደ ከእግዚአብሄር ርቀዉ የነበሩበትን ስህተት ማድረግ ጀመሩ ፡፡

ትምህርት

መሳፍንት (9፡ 1-6)፡ አቤሜሌክ ሌላዉ ስሙ ይሩበኣል ማለትም “ ባዖልን ለምዳደር ፈቀደ “ የሆነዉ የጌዴዎን ልጅ ነበር ፤ የአቤሜሌክ እናት ከጌዴዎን ቁባቶች ዉስጥ የሆነች ከነዓናዊት ነበረች ፡፡ እንደ አንድ ቁባት ልጅ አቤሜሌክ ከጌዴዎን ከ70 ዎቹ ልጆች ዉስጥ አልነበረም ከጌዴዎንም ዉርስ አልነበረው ፤ 70 ልጆች በደህና እየኖሩ ነበር አቤሜሌክ ግን አልነበረም ፡፡ አቤሜሌክ ለስልጣን በቅናት በመፈለግ ታገለ ፤ ለስልጣን በመፈለጉ አቤሜሌክ በእግዚአብሄር ህግ ስርዓት ላይ ተረማመደ ፤ የእናቱን ከነዓናዊት ወገኖች ለማዉራት ወደ ሴኬም ሄደ በጌዴዎን 70 ልጆቹ መመራት የሚፈልጉ እንደሆን ወይም ደግሞ ከእነርሱ በሆነ በአንዱ -በእርሱ እንደሆነ ጠየቃቸው (ቁጥር 1-2)፡፡ ከነዓናዊያን ወገኖችም በሴኬም የቀሩትን ጌቶች አቤሜሌክ የእነርሱ ቤተሰብ አካል በመሆኑ ለመምራት ትክክለኛዉ ሰዉ እንደ ነበር አሳመኑዓቸው (ቁጥር 3) ፤ አቤሜሌክ ከባዖልብሪትም ቤት በአንድ ድንጋይ ላይ 70 ወንድሞቹን ለመግደል ለነፍሰ ገዳይነት ለመቀራየት የሚጠቀምባቸዉን 70 ቁርጭ ብር ተሰጥቶት ነበር (ቁጥር 4-5) ፤ በአንድ ድንጋይ መሰዊያ ላይ 70 ሰዉነቶች ሲሰዉ ማየት ምን እንደ ሚመስል አስባችሁታል ? ከዚያም የሴኬም ሰዎች አቤሜሌክን ንጉሳቸዉ አደረጉት (ቁጥር 6) ፡፡ ንጉሳቸዉ አድርገዉ ሾሙት ነገር ግን የእግዚአብሄር ንጉስ አልነበረም ፡፡ የጌዴዎን ከሁሉም የሚያንሰዉ ልጅ ኢዩአታም በመሸሸግ ከጭፍጨፋዉ ዳነ (ቁጥር 5) ፤ የእርሱ ማምለጥ የእግዚአብሄርን ልዓላዊነት ያሳያል ፡፡

መሳፍንት (9፡ 7-21)፡ ኢዩአታም አቤሜሌክ ንጉስ ሆኖ ባገኘዉ ጊዜ ከገሪዛን ተራራ ራስ ላይ በመሆን ስለ ዛፎች ምሳሌን ተናገረ (ቁጥር 7) ፤ በምሳሌዉ ዉስጥ፡

ዛፎቹ አንድ ሰዉ እንዲመራቸዉ ይፈልጉ የነበሩትን አምራች ሰዎች የሆኑትን የሴኬምን ሰዎች ይወክላሉ ፡፡

የወይራ ዛፍ ዘይት ያመነጫል እናም ንጉስ ለመሆን እንዲያደርግ ተፈጥሮበት የነበረዉን ማድረጉን ለማቆም እምቢ አለ ፡፡

የበለስ ዛፍ ጣፋጭ ፍሬ ያመነጫል እናም ንጉስ ለመሆን እንዲያደርግ ተፈጥሮበት የነበረዉን ለማቆም እምቢ አለ ፡፡

የወይን ጠጅ የወይን ፍሬ ያመነጫል እናም ንጉስ ለመሆን እንዲያደርግ ተፈጥሮበት የነበረዉን ለማቆም እምቢ አለ ፡፡

አስታዉሉ ሁሉም ሰዉ በራሳቸዉ ኑሮ ትክክል የነበረውን እያደረጉ ነበር (መሳ 17፡ 6) ፤ በአሜሪካ ይህ እዉነት አይደለም ? በእኛ ላይ ለመግዛት በዙሪያችን አረመቾ ከፍ ከፍ በማለታቸዉ ላይ በማትኮር በጣም ተጠምደናል ፡፡

አረም ምንም አያመነጭም ነገር ግን ንጉስ ለመሆን ፍቃደኛ ነበር እንዲሁም ንጉስ የማያደርጉት ከሆነ የዛፎችን ደህንነት ያስፈራራ ነበር ፡፡

በቁጥር 16 ኢዩአታም የመጨረሻ ማስጠንቀቂያ ሰጠ ፤ የሴኬም ሰዎች አቤሜሌክን ንጉሳቸዉ በማድረግ ከእምነታቸዉ ዉጪ አድርገዉ ከነበር በይሩበአልና በቤተሰቡ መልካም ነገር አድርገዉ ከነበር በአደረጉት ነገር ደስ ሊላቸዉ ይችላል (ቁጥር 17-19) ፤ ነገር ግን ከእምነታቸዉ ዉጪ አድርገዉ ከነበር እና በይሩበአልና በቤተሰቡ ትክክል ነገር አድርገዉ ካልነበር አንዱ ከሌላዉ በእሳት የሚበሉ ይሆናሉ (ቁጥር 20) ፡፡ በቀላሉ ሲቀመጥ ለእግዚአብሄር ተግብረዉ ካልነበር በዚህም መጓዙን ከቀጠሉ እርስ በእርሳቸዉ ይጠፋፋሉ ፡፡ በአለመስማማታቸዉ ወደ እነዚህ ሰዎች የእግዚአብሄር እሳት እየመጣ ነበር ፡፡

መሳፍንት (9፡ 22-55)፡ አቤሜሌክ ለሰዎስት አመት ንጉስ ከሆነ በኋላ እግዚአብሄር በሴኬም ጌቶች እና በንጉስ መካከል ክፉ መንፈስን ላከባቸው ፡፡ የሴኬም ሰዎች በተራሮች በኩል ላይ ሲያልፉ የደፈጣ ጦር ለመዝረፍ በማስቀመጥ በአሜሌክ ላይ አመፁ (ቁጥር 22-25) ፤ አቤሜሌክ ግብር እና ቀረጥ እንዲሁም የማጥቃት ዝናዉን አጣ ፤ አንድ ሰዉ ገዓል የሚባል (የስሙ ትርጉም “የሆነ አስጠሊታ”) ከአቤሜሌክ ስልጣን ለመዉሰድ እድሎችን አየ፡፡ በአምላካቸዉ ቤት ሊያከብር እና ወይን ሊለቅም ከሴኬም ጌቶች ጋር ሄደ (ቁጥር 26-27) ፤ ገዓል አቤሜሌክን ለመግደል ማሴር ጀመረ (ቁጥር 28-29) ፡፡ የከተማይቱ ገዢ ዜቡል ስለ ገዓል እቅድ በመስማቱ አቤሜሌክ እንዲያዉቅ ፈቀደ በገዓል እና በተከታዮቹ ላይ ድብቅ ጦር በማደራጀት ተራዳ (ቁጥር 35-36) ፤ በመካከላቸዉም ጦርነት ተጀመረ ፤ በዉጊያዉ አቤሜሌክ ጋዓልን ገደለዉ ገዓልን ይከተሉ የነበሩ የሴኬምም ሰዎች ተገደሉ (ቁጥር 37-45) ፡፡

ከዉጊያዉ በኋላ የሴኬም ጌቶች እና ሰዎች ወደ ኤልብሪት ቤት ምሽግ ዉስጥ ገቡ ፤ አቤሜሌክ በዚያ በአንድ ላይ እንደ ተሰበሰቡ በሰማ ጊዜ ከዛፍ ላይ ቅርጫፎቹን ለመቁረጥ ምሳር ተጠቀመ ከእርሱም ጋር ለነበሩት ሰዎች ተመሳሳይ ነገር እንዲያደርጉ ነገራቸው ፡፡ በምሽጉም ዉስጥ ቅርንጫፎቹን በመዉሰድ አቃጠሉዓቸው ፤ 1,000 ያክል ወንዶች እና ሴቶች በምሽጉ ዉስጥ ሞቱ (ቁጥር 46-49) ፡፡ የኢዮአታም እርግማን ከገሪዛን ተራራ በዚህ እሳት ተፈፀመ ፡፡

የእርግማኑ ሌለኛዉ አካል የነበረው በብዙ አቤሜሌክ በእሳት የሚበላ ይሆናል ፤ አቤሜሌክ ወደ ቴሴብ ሄደ በዚያ ያሉትም ሰዎች በሌላ ምሽግ ተሸሸጉ ፤ አቤሜሌክም እንደ ለመደዉ ለማቃጠል ምሽጉን ተጠጋ ነገር ግን አንዲት ሴት በአሜሌክ ራስ ላይ በማረፍ ራሱን የፈነከተዉን የወፍጮ መጅ ከላይኛዉ መስኮት ጣለችበት ፡፡ አቤሜሌክ በሰይፍ እንዲገድለዉ ጋሻ አዣግሬዉን ጠራዉ በዚህም ማንም በሴት ተገድሏል አይለዉም ፤ ጋሻ አዣግሬዉም ነግሮት እንደ ነበረው አደረገ አቤሜሌክም በሞተ ጊዜ ህዝቡ ወደ ቤት ተመለሱ (ቁጥር 50-55) ፡፡

መሳፍንት (9፡ 56-57)፡ የእግዚአብሄር እቅድ እና አላማ በሰዎች ሊታገድ አይችልም ፡፡ ሁል ጊዜ የእግዚአብሄር እጅ የፍትህን ደረጃ (ከፍታ) ሲያመጣ እናያለን ፡፡

መሳፍንት (10፡ 1-6)፡ እግዚአብሄር “ እስራኤልን ነፃ ማዉጣት የጀመረ “ እንደ ፈራጅ የፎሐን ልጅ ቶላን አስነሳ ፤ ለ23 አመትም ፈረደ (ዳኘ) (ቁጥር 1-2) ፡፡ ከቶላ በኋላ እግዚአብሄር ለ22 የፈረደ ገለዓዳዊዉን ኢያዕርን አስነሳ (ቁጥር 3-5) ፡፡

ያም እንዲያደርጉ ተነግረዉ የነበረዉን እያደረጉ እስራኤላዊያን በመሳፍንት ስር የነበሩበት የ45 አመት ጊዜ ነው ፤ ነገር ግን ከዚያ በኋላ እስራኤላዊያን በእግዚአብሄር ፊት ክፉ ነገር አደረጉ (ቁጥር 6) ፡፡ እስራኤላዊያን ከእግዚአብሄር በሚመለሱበት በእያንዳንዷ ጊዜ የኃጢዓታቸዉ ጥልቀት የጠለቀ እና ያመለኩዓቸዉ ጣዖት አምላኮች ዝርዝርም ረዝሟል (በዝቷል) ፤ በሂደት ኃጢዓታቸዉም ከፋ ፡፡

መደምደሚያ

በአሁኑ ጊዜ ለዕኛ ምን ይመስላል ? በዚህ አለም ለስልጣን የሚቀኑ እና የተራቡ ሁል ጊዜ አቤሜሌኮች ይኖራሉ ፤ ሁል ጊዜ ለስልጣን የተራቡ እና ሌሎች ባላቸዉ የሚቀኑ ሰዎች ይኖራሉ ፤ ግን በዚያ የምንጓዝ ነን ? ልክ እንደዮናትን በመቆም በዚህ ላይ የእግዚአብሄርን መልዕክት የምንናገር ነን ? እግዚአብሄር ለእኛ በአለማችን መዘበራረቅ ላይ ለመቆም (ለማስተካከል) የተመለከተ(ያተኮረ) ነው ፡፡

የኔ ሙግት በዳኛ በኩል ስንጓዝ እግዚአብሄር ያለዉን እዉነት አንስተዉም የሚል ነው ፤ እናም በእርሱ ፍትህ የምንጓዝበት ምህረት እን ፍቅር አለ ፡፡