Hannah's Vow to God

መግቢያ

ይህ የ1ሳሙኤል የመጀመሪያው የብሉይ ኪዳን ደግሞ አራተኛዉ የታሪክ መፅሀፍ ክፍል ነው ፡፡ ኢያሱን፣ መሳፍንትን፣ ሩትን አጥንተናል አሁን ደግሞ 1ሳሙኤልን ፡፡ በብሉይ ኪዳን የሳሙኤል መፅሀፍ 1ሳሙኤል እና 2ሳሙኤል በመባል ወደ ሁለት ክፍል የተከፈለ ነው ፤ በመነሻዉ ረቂቅ ፅሁፍ አንድ ሙሉ ፅኁፍ ነበር ፡፡ በ1 እና 2ሳሙኤል ሰዎስት ዋና ገፀ ባህሪያት አሉ፡ እያንዳንዳቸዉ በመቀባት ወደ መሲሁ የሚያመለክቱ ሳሙኤል፣ ሳዖል እና ዳዊት ናቸው ፡፡ ለ1ሳሙኤል መፅሀፍ ሀረጋችን የተቀባዉ ነው ፡፡

የእርሱን ስም የተሸከሙትን 1እና 2 ሳሙኤልን ሁለቱንም ነቢዩ ሳሙኤል መፃፉን ማሰብ እንወዳለን ፤ ይሁን እንጂ የሳሙኤል ሞት በ1ሳሙኤል የተመዘገበ ነው ፤ በዚህም ፀሀፊዉ አይታወቅም ለማለት ትክክል ያደርገዋል 1ዜና (29፡ 29) ፀሀፊዎቹ ናታንን እና ጋድን እንዳካተተ ይገልፃል ፡፡ 1ሳሙኤል የ135 አመታት ጊዜን ሸፍኗል ፤ እግዚአብሄር ካህናትን ከመጠቀም ወደ መሳፍንት ከዚያም ወደ ነቢያት ጊዜ በመጨረሻም ወደ ነገስታት ጊዜ ሲጓዝ በመሳፍንት ምስቅልቅል እና በሩት መካከል የሽግግር መፅሀፍ ነው ፡፡ ይህ ጊዜ ከመጣ በኋላ የእስራኤል ወደ ሁለት መንግስት መከፈል ሆነ - እስራኤል ወደ ሰሜን እና ይሁዳ ወደ ደቡብ ፡፡ በ1ሳሙኤል በመጀመሪያዉ ምዕራፍ እስራኤል የተበላሹ ካህናት፣ የረከሰ ቤተ መቅደስ እና የድንጋይ ታቦት ነበሯት ፤ ይህ አደገኛ ሁኔታ በተቀቡት በኩል የተገለበጠ ይሆናል ፡፡

በ1 እና በ2 ሳሙኤል አራት ዋና ፍሬ ነገሮች አሉ፡

• የዳዊት ኪዳን (1ሳሙ 2፡ 10፣ 2ሳሙ 22፡ 51) - የተቀቡት ነገስታቶች ወደ ተቀባዉ መሲህ ይመራሉ ፡፡
• የእግዚአብሄር ልዓላዊነት - እግዚአብሄር ሙሉ በቁጥጥሩ ነበር ፡፡
• የመንፈስ ቅዱስ ስራ (1ሳሙ 10፡ 10፣ 16፡ 13) - መንፈሱ ለተሸሙበት መለኮታዊ ተግባራት ሰዎችን ኃልን ይሰጣል ፡፡
• የግል እና የባሄራዊ(የቡድን) ኃጢዓት ችግር - የሚያካትታቸዉ ምሳሌዎች፡ ኤሊ እና ልጆቹ ለኪዳኑ ታቦት አምልኮት ባለመኖሩ እና የዳዊት ኃጢዓት ፡፡

ትምህርት

1-ሳሙኤል (1፡ 1-3)፡ ሕልቃና የሚለዉ ስም “ እግዚአብሄር ፈጥሮታል “ ማለት ነው ፡፡ ሕልቃና ሁለት ሚስቶች ነበሩት - ልጅ ያልነበራት እና ልጆች የነበራት ፍናና (ቁጥር 1-2) ፤ ሀና የመጀመሪያዉ ሚስቱ ስለ ነበረች መጀመሪያ የተጠቀሰችዉ ለዚያ ነዉ ብለዉ ብዙ ስነ መለኮታዊያን ጫን ይላሉ ፤ ይሁን እንጂ ሀና ልጅ ስላልነበራት ሕልቃና ለሁለተኛ ጊዜ አገባ ፡፡ የሀና ስም ትርጉሙ “ ፀጋ “ ማለት ሲሆን በእርሷ ላይ እግዚአብሄር የተትረፈረፈ ፀጋዉን ሲያፈስባት የስሙን ትክክለኛነት እናያለን ፡፡ በየአመቱ ሕልቃና በሲሎ ወዳለዉ የድንኳኑ ማደሪያ እግዚአብሄር ለማምለክ እና መስዋዕት ለማቅረብ ጉዞ ያደርጋል (ኢያ 18፡ 1) ፤ የኤሊ ወንድ ልጆች አፍኒንና ፊንሐስ በዚያ እንደ ካህን ያገለግላሉ (ቁጥር 3) ፡፡

1-ሳሙኤል (1፡ 4-8)፡ ሕልቃና የፍናና እና የልጆቹን ድርሻ ስጋ ለመስዋዕት ሰጠ (ቁጥር 4) ነገር ግን ለሀና እንዴት በይበልጥ እንደሚወዳት እንደ ምልክት እጥፍ ድርሻ ሰጣት (ቁጥር 5) ፡፡ የእርሱም ድርጊት እግዚአብሄር ልጅ እንዲኖራት ያልፈቀደላትን ሀናን በየዓመቱ ለምታበሳጫት ፍናና የማስቀናት ምክንያት አለው (ቁጥር 6) ፤ ጣዉንቲቷም ሀናን በኃይል ታበሳጫታለች በማልቀስም ምንም ነገር ለመብላት እምቢ ትላለች (ቁጥር 7) ፡፡ ሕልቃና ሀና ለምን በጣም እንደ ምታዝን ጠየቃት ልጅም ባይኖራት እንኳን የእርሱ ፍቅር ነበራት (ቁጥር 8) ፡፡

1-ሳሙኤል (1፡ 9-28)፡ ካህኑ ኤሊ ባለበት ሀና ስትፀለይም በማልቀስ ለእግዚአብሄር ፀለየች (ቁጥር 9-10) ፤ ሀና እግዚአብሄርን መካንነቷን እንዲያስብ በመጠየቅ ልጅ እንዲኖራት እንዲፈቅድላት ለመነችዉ ፡፡ ልጇም ለእግዚአብሄር አገልጋይ በመሆን ህይወቱን እንደ ሚያሳልፍ እና ፀጉሩን በፍፁም እንደ ማትቆርጥ ቃል በመግባት(የናዝራዊነት መሀላ) ተሳለች (ቁጥር 11) ፡፡ ሀና በፀሎቷ፡

የእግዚአብሄርን ስራ አስታወሰች (ቁጥር 11) - ሀና ወደ እግዚአብሄር ፀለየች ምክንያቱም እግዚአብሄር ምን እንደ ሆነ እና በቀድም ምን አድርጎ እንደ ነበር ስላስታወሰች ፡፡ እግዚአብሄር ጣልቃ የመግባት ኃይል እንደ ነበረዉ አዉቃለች ፤ ስለ ኢያሪኮ እና ጌዴዎን ታዉቃለች ፤ እግዚአብሄር ድሮ እነዚህን ነገሮች ማድረግ ስለቻለ መካንነቷንም ማስወገድ እንደ ሚችል ሀና አዉቃለች ፡፡ “ ሁሉን ያዘጋጀ አምላክ “ በማለት ወይም እንደ እግዚአብሄር ጦር አዛዥ አደረሰችዉ (ኢያ 5፡ 14) ፡፡

ልቧን ለእርሱ አፈሰሰች ( ቁጥር 12-16) - የሀና ከንፈር እየተንቀሳቀሰ ቢሆንም ድምፅ አልተናገረችም ፤ የአደባባይ ፀሎት ድምፁ የሚሰማ ነበር ስለሆነም ኤሊ ሀና ሰክራ ነበር በማለት ተደነቀ (ቁጥር 13) ፤ ኤሊም ወይንሽን አስወግጂ በማለት ሰደባት (ቁጥር 14) ፡፡ ሀና እንዳልሰከረች ነገር ግን ልቧ በመሰበሩ ህመሟን ለእግዚአብሄር እያፈሰሰች እንደ ነበር ገለፀች (ቁጥር 15) ፤ ለእግዚአብሄር ህመማችንን ማፍሰስ መልካም ነው (መዝ 62፡ 8፣ 142፡ 1-3፣ ማቴ 11፡ 28፣ ፊል 4፡ 6፣ 1ጴጥ 5፡ 7) ፡፡

የእርሱን ሰላም ተቀበለች ( ቁጥር 17-18) - ኤሊ በሰላም እንድትሄድ ነግሯት ለጥያቄዋ ባርኮቱንም ጨመረላት (ቁጥር 17) ፤ ሀና በሄደች ጊዜ ከዚያም በኋላ አዘንተኛ አልመሰለችም (ቁጥር 18)(ዮሐ 14፡ 27፣ ቆላ 3፡ 15) ፡፡

የእርሱን ጊዜ አመነች (ቁጥር 19-20) - በሰላሟ ሀና የእግዚአብሄር ጊዜ መታመን ትችል ነበር ፤ “ ከጥቂት ጊዜ በኃላ “ ወይም አንዳንድ ሽግግሮች እንደ ሚሉት “ በጊዜዉ “ ሀና በመፀነስ “ ከእግዚአብሄር ለምኘዋለሁና “(ቁጥር 20) የሚል የስም ትርጉም ያለዉን ሳሙኤልን ወለደች ፡፡ የእግዚአብሄርን ሰላም በተቀበልን ጊዜ እንድናደርገዉ በነገረን መጓዝ እንችላለን ፡፡

በድሉ አመለከችዉ (ቁጥር 21-28) - ሕልቃና ስለ ሳሙዔል መሰጠት እግዚአብሄርን ለማምለክ ወደ ሴሎ ቤተሰቡን ወሰደ ፤ ሀና እና ልጁ ቀርተዉ ተቀመጡ ምክንያቱም ልጁ ጡት እስካላቆመ ድረስ ወደ እግዚአብሄር ለመመለስ ጊዜዉ አልመጣም ነበርና ፤ ሳሙኤል ጡት ማጥባት እንዳቆመ ሀና ከሚያስፈልጉ መስዋዕቶች ጋር ወደ ሴሎ ወሰደችዉ፡ ከአንድ ሰዎስት አመት ወይፈን ጋር፣ ከአንድ የኢፍ መስፈሪ ዱቄት እና ከአንድ አቁማዳ የወይን ጠጅ ጋር (ዘኁ 15፡ 8-10) ፡፡ የሀና መስዋዕቶች ከሚያስፈልገዉ በላይ ነበር (መዝ 95፡ 2-3፣ 100፡ 4-5)

መደምደሚያ

በእግዚአብሄር ጊዜ ላይ በምንታመን ጊዜ በእርሱ ድል እግዚአብሄርን ማምለክ እንችላለን ፤ ሁሉም በ1ሳሙ (2፡ 1-10) ወደ ሀና የምስጋን የአምልኮ ፀሎት ይመራሉ ፡፡ የ 1ሳሙኤል ምዕራፍ 2 ሳሙኤል በኤሊ ጥበቃ ስር እንዴት እንዳደገ እና የኤሊ ወንድ ልጆች የረከሱ እንደ ነበሩ መዝግቧል ፡፡ እግዚአብሄር የተበላሸዉን የክህነት ቤተሰብን ማስወገድ ሲጀምር ሳሙኤል የሚባል አንድ ወጣት ወንድ ልጅ እያሳደገ ነበር ፡፡